Transgraniczna współpraca Polaków i Słowaków

Interreg jest jednym z najważniejszych wyzwań związanych ze strategią „Europa 2020” w rejonie przygranicznym Polski i Słowacji. Nadrzędnym celem programu jest infrastruktury transportowej. Nacisk jest kładziony także na ekologiczne rozwiązania i zrównoważone wykorzystywanie dziedzictwa naturalnego i kulturowego. Ponadto postanowiono podnieść poziom edukacji. Na wszystkie te działania Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego przeznaczył budżet w wysokości 155 mln euro.

► Nie znasz języka słowackiego? Interesują cię działania podjęte przez Słowację w programie Interreg? Sięgnij po materiały źródłowe – dokumenty unijne i te wystosowane przez rząd Słowacji.

Czym jest Interreg?

Interreg jest jednym z kluczowych instrumentów Unii Europejskiej (UE) wspierających współpracę transgraniczną poprzez finansowanie projektów.

Jego celem jest wspólne podejmowanie wyzwań i znalezienie rozwiązań w takich dziedzinach jak:

  • zdrowie,

  • środowisko,

  • badania naukowe,

  • edukacja,

  • transport,

  • zrównoważona energia,

  • inne.

To jeden z dwóch celów polityki spójności UE w latach 2014-2020. Finansowany jest z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR). Ma budżet 10,1 miliarda euro zainwestowany w kilka programów współpracy odpowiedzialnych za zarządzanie finansowaniem projektów.

Transgraniczna współpraca – 60 programów.

Transnarodowa współpraca – 15 programów.

Międzyregionalna współpraca – 4 programy.

Ponadto przekazuje około 1 mld euro na programy współpracy granic zewnętrznych UE wspierane przez Instrument Pomocy Przedakcesyjnej (IPA) i Europejski Instrument Sąsiedztwa (ENI).

Program na lata 2014-2020 to piąty okres Interregu, obecnie nosi nazwę Interreg V. Zgodnie z nowym projektem polityki spójności UE i celami określonymi w strategii „Europa 2020”, Interreg został znacznie przekształcony, aby osiągnąć większy wpływ, a nawet bardziej efektywne wykorzystanie inwestycji. Kluczowymi elementami reformy są koncentracja, uproszczenie i ukierunkowanie na wyniki. Interreg V opiera się na 11 priorytetach inwestycyjnych.

Interreg V-A Polska-Słowacja 2014-2018

155 mln euro. Tyle Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego przeznaczył na transgraniczną współpracą dla Polski i Słowacji.

Zgodnie z wytycznymi znacząca część z tych środków, ok. 77,5 mln euro, ma być przeznaczona na różne inwestycje zw. z ochroną, promowaniem i rozwojem zasobów środowiska i dziedzictwa kulturowego.

Założenia programu mówią także o tym, że w latach 2014-2018 56 mln euro zasili rozwój infrastruktury drogowej. Wszystko po to, aby polepszyć obecnie istniejącą komunikację między Polską a Słowacją. Ponadto UE chce poprawić połączenia z Transeuropejską Siecią Transportową.

Natomiast kwota ok. 12 mln euro popłynie do różnych działań podjętych w związku z edukacją. Dotowane będą więc wspólne – polsko-słowackie – przedsięwzięcia transgraniczne, które położą nacisk na kształcenie zawodowe. Projekty, które będą wybierane w ramach dotacji mają sprawić, aby edukacja była dostosowana do aktualnych potrzeb i wymogów transgranicznego rynku oraz do obecnych potrzeb pracodawców działających na obszarze objętych działaniem tego programu.

Na co pozwala Interreg Polska-Słowacja?

Przede wszystkim trzeba zacząć od tego, że Interreg daje szansę na zrealizowanie projektów, które wpisują się w jego cele, mają być realizowane w obszarze wsparcia – czyli w ściśle wyznaczonych regionach przygranicznych po obu stronach Polski i Słowacji.

Jakie projekty mogą liczyć na dofinansowanie?

  • standardowe projekty, które wybierane są w drodze konkursu,

  • flagowe projekty, które wybierane są przez dwuetapowy konkurs,

  • mikroprojekty, które są realizowane w ramach tzw. projekty parasolowego. Nabór następuje przez euroregiony w Polsce (Tatry, Beskidy, Karpacki) oraz Wyższe Jednostki Terytorialne na Słowacji (Preszów, Żylina).

Program 2014-2020 charakteryzuje nacisk na konkretne tematy, a także rezultaty.

Czy twoje przedsięwzięcie może liczyć na wsparcie?

Interreg Polska-Słowacja wyróżnia 2 rodzaje projektów, które mogą liczyć na wsparcie. Są to:

  • przedsięwzięcia inwestycyjne: ich celem jest ochrona i rozwój dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego obszaru pogranicza, a także zapewnienie zrównoważonego transportu komunikacyjnego,

  • inicjatywy z zakresu rozwoju edukacji transgranicznej.

Kto może brać udział w tym programie?

Możesz zostać beneficjentem programu Interreg V-A Polska-Słowacja pod warunkiem, że jesteś:

  • organy administracji rządowej i samorządowej lub ich związkiem czy stowarzyszeniem,

  • jednostką ustanowioną przez państwo lub samorząd w celu zapewnienia usług publicznych,

  • instytucją systemu oświaty i szkołą wyższą,

  • organizacją pozarządową non-profit,

  • europejskim ugrupowaniem współpracy terytorialnej,

  • kościołem i związkiem wyznaniowym,

  • jednostką naukową.

Oczekiwania względem programu Interreg

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego przeznaczając w ręce Polaków i Słowaków 155 mln euro chce w zamian otrzymać ściśle określone rezultaty. O czym mowa?

  • Przede wszystkim infrastruktura dróg poprawiająca komunikację Polski i Słowacji. Tutaj UE zakłada, że zostanie odbudowanych i zmodernizowanych 160 km dróg,

  • Według prognoz aż 200 hektarów ekosystemów ma być włączonych w transgraniczne projekty ochrony dziedzictwa naturalnego,

  • Do tego ma powstać lub przejść odnowienie ok. 33 produktów lub usług o charakterze elektronicznym.

  • Ponadto UE oczekuje powstania ok. 25 nowych produktów, które stronie Polskiej i Słowackiej pomogą zwiększyć atrakcyjność wspólnego dziedzictwa kulturowego i naturalnego.

  • Jako jeden z oczekiwanych rezultatów wymienia się także podniesienie ilości osób odwiedzających ten region. Oszacowano, że zadaniem jest osiągnięcie wzrostu liczone w 250 tysiącach turystów.

  • Powołanie do istnienia 550 wspólnych lokalnych inicjatyw, które będą dotyczyły tworzenia miejsc pracy i przeprowadzanych siłami obu stron szkoleń.